Geld uitgelegd · deel 4 van 6
Geld uitgelegd: wat is het verschil tussen bruto en netto?
Je hebt je eerste baan. In je contract staat een mooi bedrag. Dan komt je eerste salaris binnen... en het is minder. Hoe kan dat?
Het antwoord zit in twee woorden: bruto en netto. In dit artikel leggen we uit wat ze betekenen, wat er van je loon afgaat en hoe je je loonstrook leest.
Bruto en netto in één zin
Bruto is je loon vóór alle inhoudingen. Netto is wat er echt op je rekening komt.
Het verschil gaat vooral naar de Belastingdienst en (als je dat hebt) naar je pensioen. Je werkgever houdt het in en betaalt het voor je door. Jij hoeft daar zelf niets voor te doen.
De Rijksoverheid zegt het ook zo: brutoloon is het loon voordat loonbelasting en premies, bijvoorbeeld voor pensioen en volksverzekeringen, eraf gaan. Het nettobedrag is voor iedereen anders.
Wat gaat er van je bruto af?
Op bijna elke loonstrook zie je deze dingen:
- Loonheffing. Dit is belasting op je loon. Er zitten twee dingen in: loonbelasting en premies volksverzekeringen. Van die premies worden bijvoorbeeld de AOW (het pensioen van de overheid) en de zorg voor ouderen en mensen met een beperking betaald.
- Pensioenpremie. Heb je een pensioenregeling via je werk? Dan gaat er elke maand een deel van je bruto naar je pensioen. Dat geld is niet weg: het is voor later.
- Soms andere dingen, zoals een bijdrage voor een personeelsvereniging of een fiets van de zaak.
Waarom betaal je minder belasting dan je denkt?
De Belastingdienst werkt met schijven. In 2026 is het tarief in de eerste schijf 35,75%. Dat geldt voor een jaarloon tot €38.883. Pas boven dat bedrag wordt het tarief hoger.
Maar je betaalt geen 35,75% van je hele loon. Er gaat korting af. Dat heet een heffingskorting. De twee belangrijkste:
- Algemene heffingskorting: iedereen krijgt deze. In 2026 is hij maximaal €3.115 per jaar.
- Arbeidskorting: die krijg je omdat je werkt. In 2026 is hij maximaal €5.685 per jaar.
Je werkgever rekent deze kortingen elke maand al mee. Dat heet de loonheffingskorting. Daardoor betaal je met een gewoon startsalaris veel minder dan 35,75%.
Een rekenvoorbeeld
Dit is een voorbeeld met ronde bedragen. Jouw loonstrook kan anders zijn.
Sam (22) verdient €2.400 bruto per maand. Hij heeft één werkgever en die houdt rekening met de loonheffingskorting. Van zijn bruto gaat in dit voorbeeld €100 pensioenpremie af.
- Bruto per maand: €2.400
- Pensioenpremie: −€100
- Loonheffing (na kortingen): ongeveer −€120
- Netto per maand: ongeveer €2.180
Hoe kan de loonheffing zo laag zijn? Op jaarbasis is de belasting zonder korting ongeveer €9.870. Daar gaan de algemene heffingskorting en de arbeidskorting af, samen ongeveer €8.450. Er blijft ongeveer €1.420 per jaar over. Dat is ongeveer €120 per maand.
In de praktijk gebruikt je werkgever vaste tabellen van de Belastingdienst. Daardoor kan het een paar euro schelen. Wil je het precies weten? Kijk op je loonstrook.
Vakantiegeld: bruto is ook hier niet netto
In Nederland krijg je minimaal 8% vakantiegeld over je brutoloon. Dat staat in de wet. Meestal krijg je het in mei of juni in één keer.
Let op: over vakantiegeld gaat vaak een hoger percentage belasting af dan over je gewone loon. Krijg je €2.300 bruto vakantiegeld? Dan komt er netto dus flink minder binnen. Reken dus niet met het brutobedrag als je je vakantie plant.
Zo lees je je loonstrook
Je loonstrook (of salarisstrook) lijkt ingewikkeld. Maar je hoeft maar op een paar regels te letten:
- Brutoloon: je loon volgens je contract.
- Inhoudingen: pensioen, loonheffing en eventuele andere dingen.
- Loonheffingskorting: ja of nee. Staat hier "ja"? Dan krijg je de korting bij deze werkgever.
- Nettoloon: wat op je rekening komt.
- Reservering vakantiegeld: hoeveel vakantiegeld je al hebt opgebouwd.
Check je eerste loonstrook altijd even. Klopt je uurloon? Kloppen je uren? Fouten komen voor.
Pas op met twee bijbanen
Heb je twee werkgevers? Laat dan maar één werkgever rekening houden met de loonheffingskorting. Dat adviseert de Belastingdienst ook. Kies de werkgever waar je het meeste verdient.
Krijg je de korting bij allebei? Dan houden ze samen te weinig belasting in. Na het jaar moet je dat terugbetalen als je aangifte doet. Dat kan een vervelende rekening zijn.
Andersom kan ook: verdien je weinig, dan krijg je soms geld terug als je zelf aangifte doet. Kijk daarvoor op belastingdienst.nl.
Wat betekent dit voor je budget?
Maak je budget altijd met je netto loon. Dat is het geld dat je echt kunt uitgeven, sparen of beleggen.
Een simpele manier:
- Kijk op je loonstrook wat je netto krijgt.
- Zet direct na je salaris een vast bedrag apart, bijvoorbeeld 10%. Doe dat automatisch.
- Verdeel de rest over vaste lasten, boodschappen en leuke dingen.
Wil je weten hoe je dat met potjes doet? Lees dan werken met potjes.
En krijg je loonsverhoging? Kijk dan ook naar het netto verschil, niet naar het bruto verschil. Meer daarover in Loonsverhoging? Eerst kijken, dan pas uitgeven.
Kort samengevat
- Bruto = loon vóór inhoudingen. Netto = wat op je rekening komt.
- Van bruto gaan loonheffing en vaak pensioenpremie af.
- Door heffingskortingen betaal je minder belasting dan het tarief van 35,75% doet denken.
- Vakantiegeld is minimaal 8% bruto, maar netto krijg je minder.
- Heb je twee banen? Loonheffingskorting maar bij één werkgever.
- Budgetteer altijd met je netto loon.
Volgende keer in Geld uitgelegd: wat is de AOW?
Bronnen
- Belastingdienst, Tarieven, bedragen en percentages loonheffingen vanaf 1 januari 2026 (cijferbijlage nieuwsbrief loonheffingen 2026)
- Belastingdienst, Tabel algemene heffingskorting 2026 en Tabel arbeidskorting 2026
- Rijksoverheid, Bedragen minimumloon 2026 (uitleg bruto en netto)
- Wet minimumloon en minimumvakantiebijslag, artikel 15 (minimaal 8% vakantiebijslag), wetten.overheid.nl
- Belastingdienst, Loonheffingskorting (maar bij één werkgever tegelijk)
Dit artikel geeft algemene uitleg en een rekenvoorbeeld. Je eigen situatie kan anders zijn.
Klaar voor de volgende stap? Vermogen opbouwen
Heb je een noodbuffer, geen dure schulden meer en een budget dat elke maand sluit? Dan kun je je gaan verdiepen in vermogen opbouwen voor de lange termijn. Begin hier: vermogen opbouwen →
Binnenkort: de RustInJeGeld-app (wachtlijst) — potjes zonder dagelijks bijhouden.
